Do szkolenia i tresury z początku wybiera się ustronne, oddalone, ciche miejsce. Pies musi mieć skoncentrowaną uwagę na swoim panu i jego poleceniach. Ruch pojazdów, hałas, inni ludzie i inne psy rozpraszają jego uwagę i przeszka dzają.

Gdy pies nauczy się wykonywać zadania w cichym miejscu, powta rzamy i ćwiczymy je tam, gdzie panuje zwykły ruch. Nasze polecenia musi pies wykonywać w każdym miej scu i w każdym otoczeniu. Jego uwagi nie mogą w żaden sposób odwrócić ani inni ludzie, ani inne zwierzęta, ani ruch pojazdów, czy zgiełk. Poza tym wiele psów lubi się popisywać.
Pies musi mieć pełne zaufanie do naszych rąk.  Musi on wiedzieć, że od nich otrzyma tylko pieszczotę, a w razie potrzeby i pomoc. Wielkim błędem w wychowaniu psa jest bicie go ręką, targanie za uszy, albo też uruchamianie korali.  Niewłaściwe jest również podnoszenie za skórę, gdyż mu to, przynajmniej z początku, spra wia ból, a przez to nabiera lęku przed ręką. Do podnoszenia psa w górę używa się obu rąk. Lewą dłoń podkłada się pod przednią część piersi, prawą ręką otacza się uda jak pierścieniem. Szczeniakom i małym pieskom podsuwa się pod zad całą rękę .

Waruj-zostań – po położeniu psa rozkazem “waruj”, dajemy następny rozkaz “zostań”. Przy ćwiczeniu “waruj-zostań” postępujemy identycznie jak przy “siad-zostań”. Różnica polega tylko na bardziej rygorystycznym traktowaniu psa, dłuższym czasie warowania i dalszej odległości odchodzenia od psa. Poprzez ćwiczenia należy doprowadzić psa do spokojnego warowania przez długi czas, aż do godziny włącznie, przy czym psu nie wolno zmieniać pozycji, podnosić się na przednich łapach, siadać ani zmieniać miejsca warowania, nawet gdy wychowawca od niego odszedł i pies go nie widzi. np. w lesie.
Następnie należy przyuczyć psa, by warując nie reagował na strzały. W lesie, w bliskiej odległości odpsa chowamy się za krzaki i obserwując go oddajemy strzał. Gdy pies się ruszy; siądzie – następuje natychmiastowy rozkaz “waruj”lub długi gwizdek. Jednocześniepodchodzimy do psa i karcimy go kolczatką. Ćwicząc, oddajemy później dwa strzały w pewnych odstępach czasu i z coraz dalszej odległości. Do oddawania strzałów z dalszej odległości angażujemy kolegę, a sami, ukryci w nie-

dalekiej odległości, obserwujemy psa i natychmiast ostro reagujemy. Jeżeli pies po odejściu przewodnika i oddaniu 2 strzałów w odstępie 5 minut, z odległości 100-150 metrów, spokojnie będzie warował, należy uznać, że w tym ćwiczeniu jest wyszkolony. Każde ćwiczenie kończymy zwolnieniem z rozkazu. Jednej zasady należy przestrzegać. Po położeniu psa na “waruj-zostań ” zawsze trzeba do niego wrócić, zwolnić go z rozkazu, pochwalić. Nie wolno odwoływać psa z warowania głosem czy gwizdkiem z jakiejkolwiek odległości. Pies odwołany z warowania zawsze będzie miał tendencję do zrywania się, będzie starał się skrócić czas oczekiwania na odwołanie. Jeżeli natomiast będziemy stosowali zasadę powrotu, pies będzie spokojnie oczekiwał na przyjście przewodnika, nie będzie się obawiał, że jego wychowawca gdzieś mu zginął. Natomiast możemy odwoływać psa z rozkazu “siad-zostań ^ponieważ ten rozkaz jest pomocniczy, stosowany doraźnie, w niewielkiej odległości odpsa i w niewielkim odstępie czasu.
Warto zwrócić uwagę, że przywiązanie psa do drzewa lub stosowanie długiej linki okręconej wokół drzewa, której koniec trzyma ukryty przewodniki w momencie strzału szarpnięciem reaguje na podniesienie się psa, na ogół nie nauczy spokojnego warowania bez linki. Pies dość szybko skojarzy sobie linkę z ograniczeniem jego swobody, a bez linki natychmiast pogoni.
Po dobrze wykonanych ćwiczeniach zawsze chwalimy psa słowami “tak-dobrze”, “dobry piesek”, “bardzo ładnie” iip. w tonacji radosnej. Delikatne poklepanie psa będzie również dla niego przyjemnością.
Psa, który wszystkie wyżej wymienione rozkazy będzie wykonywał bezbłędnie, możemy uznać za w pełni wyszkolonego w tresurze porządkowej (apelu) i przygotowanego do szkolenia specjalistycznego.

Waruj to rozkaz niezwykle ważny do późniejszego szkolenia specjalistycznego i właściwego prowadzenia psa na polowaniach. Jest to jedyny rozkaz, którym będziemy w stanie zatrzymać i unieruchomić psa z dalszej odległości, a jednocześnie pozostawić go na dłuższy czas w wybranym miejscu, np. przy podchodzeniu zwierzyny. Rozkaz “waruj ” zaczynamy ćwiczyć po całkowitym opanowaniu przez psa rozkazów “siad” i “siad- zostań “. Jest kilka sposobów na nauczenie psa warowania. Gdy bodźcem bezpośrednio pobudzającym jest smakołyk, sadzamy psa na “siad”, a następnie podsuwając mu pod nos atrakcyjny kąsek, zniżamy go coraz bardziej do ziemi, prowokując do położenia się. Pies, by dosięgnąć smakołyk, będzie zmuszony wyciągnąć przednie łapy i położyćsię-wtedy otrzymujekąsek. W czasie tego ćwiczenianie należy pozwolić psu na podniesienie zadu, gdyż wtedy może onpodnieść smakołyk schylając głowę. Wówczas przyciskamy i przytrzymujemy zad przy ziemi i jednocześnie drugą ręką ze smakołykiem prowokujemy psa do położenia się. Cały czas powtarzamy “waruj”, “waruj”.
Drugi sposób nauki warowania to ten, gdy bodźcem (bezwarunkowym) jest siłaręki wychowawcy. Przewodnik trzymając psa na smyczy daje mu rozkaz “siad “. Następnie ujmując lewą ręką przednie łapy psa wyciąga je do przodu, a prawą zdecydowanie naciska na grzbiet psa zmuszając go do warowania. W tej pozycji przytrzymujemy go dłuższą chwilę, po czym podajemy smakołyk i chwalimy. Cały czas należy po-wtarzać rozkaz “waruj”.
Trzeci sposób polega na tym, że z pozycji “siad” zmuszamy psa do położenia się, ciągnąc go w dół smyczą przeciągniętą pod butem. Nic należy reagować, gdy młody pies, w początkach nauki warowania, nie przyjmuje klasycznej pozycji, bo z czasem sam się poprawi. Nie wymagajmy również, by pies kładł głowę na przednich łapach w momencie warowania, gdyż nie jest to konieczne.

Gdy pies już bezbłędnie waruje na rozkaz “waruj”, przechodzimy do II stopniaodruchu warunkowego. Kładąc psa rozkazem “waruj”podnosimy jednocześnie prawą rękę do góry. Po pewnym czasie pies zawa-ruje na samo podniesienie ręki. Odruch warunkowy III stopnia nastąpi wówczas, gdy pies wykona “waruj” na długi gwizd. W tym celu, podnosząc rękę do góry równocześnie dajemy gwizdkiem długi sygnał. Po kilkunastu ćwiczeniach pies zawaruje na sam dźwięk długiego gwizdka.

Rozkaz “waruj ” ćwiczymy długo po to, by pies warował błyskawicznie, bez zastanowienia, w każdej sytuacji, w momencie usłyszenia znanego sobie rozkazu. Ćwiczenie to należy powtarzać przez całe życie psa, aby go nie zapomniał. W początkowym okresie ćwiczeń chwalimy i nagradzamy psa. Gdy pies już poznał rozkazy, należy zaprzestać nagradzania, natomiast każde wyłamanie się z rozkazu nie może być tolerowane, a rozkaz powinien być wymuszony groźną intonacją głosu. Gdy to nie skutkuje, interweniować trzeba siłą, np. kolczatką. Wówczas dopiero przechodzimy do ćwiczeń warowania na ruch ręki i długi gwizdek. Jest to dla nas niezwykle ważny rozkaz: pies musi go wykonywać bezbłędnie i natychmiast, nie namyślając się, automatycznie, niezależnie od okoli-czności. Jeżeli pies powoli, niechętnie kładzie się na rozkaz, spoglądając przy tym na wychowawcę, jak gdyby chciał zapytać: “może to nie jest konieczne?”, należy natychmiast i ostro reagować. Jest to znak, że odruch warunkowy nie zadziałał jeszcze dostatecznie i dalsze rygorystyczne ćwiczenia są niezbędne. Należy pamiętać o każdorazowym zwolnieniu psa zrozkazu warowania. Ponieważ jest to rozkaz rygorystyczny, nie sprawiaj ący psu przyjemności, zwolnienie go z rozkazu z j ednoczesnym pochwaleniem sprawi mu dużą radość, będzie o tym pamiętał i na to czekał.